Θρύλος στο χωριό Αγόριανη
Ο θρύλος είναι επηρεασμένος από την Ελληνική μυθολογία και την λαογραφική παράδοση των ορεινών χωριών της Λακωνίας και συσχετίζεται με το «σμερδάκι» ή «σμυρδάκι», το οποίο παράγεται από το επίθετο σμερδός (το αρχαίο σμερδνός), που σημαίνει ο δύσκολος, χαλεπός και κακός. Πολλοί κάτοικοι έχουν δει αυτό το παράξενο πλάσμα μέσα στη νύχτα. Το σμερδάκι φροντίζει πάντα να κρατά απόσταση από τους ανθρώπους. Αποτελεί ένα από τα δαιμονικά όντα της λαογραφικής παράδοσης και ανήκει στην ευρύτερη κατηγορία που η λαογραφία αναφέρει ως «χαμοδράκια».
Η παράδοση αναφέρει πως πρόκειται για ποιμενικούς δαίμονες που παλιά τους ξόρκιζαν με τελετές για να μην βλάψουν τα κοπάδια με αρρώστιες. Σύμφωνα με τον σπουδαίο μας λαογράφο Νικόλαο Πολίτη, ήταν δαίμονες που οι απλοί άνθρωποι θεωρούσαν πως ήταν ψυχές αβάπτιστων ή έκθετων παιδιών. Τα συμπτώματα που απέδιδαν σε χαμοδράκια ήταν παρόμοια με αυτά της ασθένειας του άνθρακα.